NadciśnienieLeczenie nadciśnienia tętniczego

Górna wartość, nazywana ciśnieniem tętniczym skurczowym, powstaje w momencie, w którym mięsień sercowy kurczy się, aby wpompować krew do na­czyń krwionośnych, a dolna, nazywana ciśnieniem tętniczym rozkurczowym, jest notowana, gdy serce się rozkurcza. Wobec tego w trakcie każdego uderzenia serca ciśnienie w naczyniach waha się pomiędzy górną i dolną wartością. Nad­ciśnienie tętnicze stwierdza się dopiero wówczas, gdy w trakcie trzech kolejnych wizyt u lekarza pomiary ciśnienia tętniczego wykazują podwyższone wartości. U zdrowego człowieka wartości ciśnienia tętniczego nie są jednak stale jednakowe. W nocy ciśnienie tętnicze jest najczęściej nieco niższe niż w ciągu dnia, natomiast praca fizyczna lub stres psychiczny mogą zwiększyć wartości ciśnienia tętniczego w ciągu kilku minut. U człowieka zdrowego ciśnienie tętnicze zwiększa się jednak tyl­ko na krótki czas, na przykład w trakcie wysiłku fizycznego, po czym bardzo szyb­ko normalizuje się. Ciśnienia tętniczego nie można „wyczuć” - należy je mierzyć! Nie ma żadnych specyficznych dla nad­ciśnienia objawów chorobowych. Zdarza się, że pacjenci z nadciśnieniem uskarżają się na bóle w okolicy serca, bóle i zawroty głowy lub duszność. Objawy te mogą jed­nak wystąpić również przy prawidłowych wartościach ciśnienia tętniczego. Zdecydowanie najważniejszym elemen­tem leczenia jest zmniejszenie nadwagi. U ludzi z nadwagą nadciśnienie tętnicze występuje dwa razy częściej niż u ludzi z normalnym ciężarem ciała. Przez samo zmniejszenie nadwagi wartości ciśnienia tętniczego mogą zostać często tak dalece obniżone, że wdrożenie leczenia lekami nie jest już konieczne. Kawa pita w umiarko­wanych ilościach nie jest przeciwwskaza­na w nadciśnieniu tętniczym. Natomiast bardzo ważne jest ograniczenie spożycia alkoholu, który podnosi ciśnienie. Po zmniejszeniu spożycia alkoholu ciśnienie zmniejsza się, a ponadto odchudzanie sta­je się łatwiejsze! Można również spróbo­wać zmniejszyć wartości ciśnienia poprzez ograniczenie spożycia soli kuchennej. Jednak, inaczej niż przy redukcji nadwagi i spożycia alkoholu, czy i na ile zmniejszy się ciśnienie dzięki ograniczeniu spożycia soli, jest sprawą indywidualną i nie da się precyzyjnie przewidzieć. Przy próbie ogra­niczenia spożycia soli należy pamiętać, że szczególnie dużo soli kuchennej znajduje się w konserwach i daniach gotowych.

Istotne znaczenie w zapobieganiu nadciśnieniu tętniczemu ma wykonywanie systematycznych pomiarów ciśnienia tętniczego. Powinny być przeprowadzane przez lekarzy wszystkich specjalności. Wyrażany jest pogląd, że każdy członek społeczeństwa powinien mieć wykony­wany pomiar ciśnienia krwi raz w roku. Takie postępowanie może w znaczący spo­sób zwiększyć wykrywalność nadciśnienia tętniczego w ogólnej populacji. Szczególnie ważna jest odpowiednio częsta kontrola ciśnienia u osób z obciąża­jącym wywiadem rodzinnym w kierunku nadciśnienia tętniczego, zwłaszcza u osób w młodym wieku. Dotyczy to także osób z wysokim prawidłowym ciśnieniem krwi (130-139 mm Hg skurczowe i 85-89 mm Hg rozkurczowe), które związane jest ze zwiększonym ryzy­kiem wystąpienia chorób układu sercowo-naczyniowego. Dla profilaktyki nadciśnienia tętniczego duże znaczenie ma przyswojenie właściwych nawyków żywieniowych, ograniczenie spożycia soli i alkoholu, utrzymanie prawidłowej masy ciała oraz przestrzeganie odpowiedniej aktywności fizycznej. Należy bezwzględnie zwalczać nałóg palenia tytoniu.