NadciśnienieLeczenie nadciśnienia tętniczego

Szeroko zakrojone wieloośrodkowe programy lekowe bezspornie udowodniły skuteczność leczenia nadciśnienia o róż­nym stopniu zaawansowania, a co naj­istotniejsze, zmniejszenie chorobowości i umieralności. Duże znaczenie miały także badania poświęcone niefarmakologicznym metodom (modyfikacji stylu życia), które stanowią nieodłączny element leczenia nadciśnienia tętniczego.
Leczenie niefarmakologiczne obejmuje przede wszystkim redukcję nadwagi, ograniczenie spożycia soli i alkoholu oraz zwiększenie aktywności fizycznej. Szcze­gólnie ważne znaczenie ma zaprzestanie palenia tytoniu. Modyfikacja stylu życia przyczynia się nie tylko do obniżenia ciśnienia krwi, ale także wywiera korzystny wpływ na czyn­niki ryzyka miażdżycy współistniejące z nadciśnieniem. Ostatnio wiele uwagi poświęca się ba­daniom znanym pod akronimem DASH (Dietary Approaches to Stop Hyperten­sion). Stwierdzono, że dieta bogata w jarzyny, owoce, z ograniczeniem tłuszczów nasyconych wywiera znaczący efekt hipotensyjny u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym. Współczesna medycyna dysponuje wie­loma skutecznymi lekami hipotensyjnymi. Należą do nich m.in. leki moczopędne, leki beta-adrenolityczne. Podkreśla się zalety leków hipotensyjnych o długim czasie działania, które umożliwiają równomierne obniżenie ci­śnienia krwi w ciągu doby. Zmniejszają też wzrost ciśnienia krwi w godzinach rannych, który związany jest z większą częstością występowania incydentów sercowo-naczyniowych.

Obecnie powszechnie akceptowany jest pogląd, że patogeneza nadciśnienia tętniczego jest złożona, wieloczynnikowa. Fizjologiczna regulacja ciśnienia krwi ule­ga zaburzeniu, przy czym zmiany mogą dotyczyć wszystkich ogniw złożonego me­chanizmu utrzymującego ciśnienie krwi na prawidłowym poziomie. W rozwoju nadciśnienia tętniczego ro­snące znaczenie przypisuje się skłonności genetycznej. Burzliwy rozwój biologii mo­lekularnej sprawił, że badania nad genetycznym uwarunkowaniem nadciśnienia stanowią obecnie jeden z najbardziej rozwijanych kierunków badawczych.
Interesujące są też badania, które suge­rują istnienie zależności między wzmożo­ną aktywnością współczulną a rozwojem insulinooporności i zaburzeń lipidowych (gospodarki tłuszczowej w organizmie). Na przestrzeni ostatnich lat dokonał się ogromny postęp w badaniach zwłaszcza nad rozwojem powikłań w układzie sercowo-naczyniowym. Angiotensyna II poza działaniem wazokonstrukcyjnym wywiera niekorzystny wpływ na układ sercowo-naczyniowy poprzez stres oksydacyjny, aktywację różnych czynników wzrostowych i działa­nie prozakrzepowe. W świetle aktualnych poglądów angiotensyna II może stanowić ważne ogniwo łączące nadciśnienie tętni­cze z miażdżycą.